Đan Mạch áp dụng quy định mới nhằm tăng độ tin cậy của thông tin xanh

Từ ngày 27/9/2026, nước này áp dụng các quy định mới về tiếp thị và quảng cáo liên quan đến môi trường, nhằm tăng tính minh bạch, bảo vệ người tiêu dùng trước thông tin gây hiểu nhầm và hạn chế tình trạng “greenwashing”, tức quảng bá sản phẩm hoặc doanh nghiệp theo hướng thân thiện với môi trường nhưng không có cơ sở đầy đủ. Quy định được ban hành trong quá trình Đan Mạch triển khai Chỉ thị (EU) 2024/825 về Trao quyền cho người tiêu dùng trong chuyển đổi xanh, Empowering Consumers for the Green Transition, ECGT.

Siết việc sử dụng các tuyên bố “xanh” chung chung

Theo quy định mới, doanh nghiệp không được sử dụng các tuyên bố môi trường mang tính chung chung như “xanh”, “thân thiện với môi trường”, “thân thiện với khí hậu” hoặc các cách diễn đạt tương tự nếu không chứng minh được sản phẩm có thành tích môi trường nổi trội được công nhận và phù hợp trực tiếp với tuyên bố được sử dụng.

Một tuyên bố môi trường được coi là chung chung khi doanh nghiệp đưa ra thông điệp về lợi ích môi trường nhưng không giải thích rõ nội dung cụ thể ngay trên cùng phương tiện truyền thông. Theo hướng dẫn của Cơ quan Thanh tra Người tiêu dùng Đan Mạch, việc sử dụng các thuật ngữ rộng như “green” hoặc “environmentally friendly” sẽ chỉ được chấp nhận trong những trường hợp đáp ứng tiêu chuẩn cao, chẳng hạn sản phẩm phù hợp với EU Ecolabel, một số nhãn môi trường loại I theo ISO 14024 như Nordic Swan Ecolabel, hoặc đáp ứng mức hiệu quả môi trường cao nhất theo quy định EU có liên quan.

Các quy định mới cũng cấm việc tạo ấn tượng rằng toàn bộ sản phẩm hoặc toàn bộ hoạt động của doanh nghiệp có lợi cho môi trường trong khi tuyên bố trên thực tế chỉ liên quan đến một bộ phận của sản phẩm hoặc một hoạt động cụ thể. Ví dụ, đặc tính môi trường tốt hơn của một thành phần không thể tự động được sử dụng để quảng bá toàn bộ sản phẩm là “xanh”.

Tuyên bố về carbon và cam kết môi trường trong tương lai chịu yêu cầu chặt chẽ hơn

Một nội dung đáng chú ý khác là doanh nghiệp không được quảng bá sản phẩm là có tác động trung hòa, giảm hoặc tích cực đối với môi trường về phát thải CO2 nếu lợi ích đó chủ yếu đạt được thông qua việc mua tín chỉ hoặc thực hiện bù trừ carbon bên ngoài chuỗi giá trị của sản phẩm. Quy định này nhằm hạn chế việc sử dụng các tuyên bố như “carbon neutral” trong trường hợp lượng phát thải của chính sản phẩm chưa thực sự được giảm tương ứng.

Đối với các tuyên bố hướng tới tương lai, chẳng hạn doanh nghiệp cam kết sẽ đạt trung hòa khí hậu hoặc giảm mạnh tác động môi trường vào một thời điểm nhất định, quy định yêu cầu các cam kết phải rõ ràng, khách quan, công khai và có khả năng kiểm chứng. Doanh nghiệp phải xây dựng kế hoạch thực hiện cụ thể, khả thi, có mục tiêu đo lường được, thời hạn rõ ràng và nguồn lực cần thiết, đồng thời tiến độ phải được một bên thứ ba độc lập kiểm tra định kỳ.

Kiểm soát chặt hơn các nhãn bền vững

Quy định mới cũng tăng yêu cầu đối với các nhãn và biểu tượng thể hiện tính bền vững. Các nhãn này phải được xây dựng trên cơ sở một hệ thống chứng nhận đáp ứng các tiêu chí về minh bạch và khách quan, đồng thời có cơ chế giám sát việc tuân thủ bởi bên thứ ba có năng lực và độc lập. Điều này nhằm hạn chế tình trạng doanh nghiệp tự xây dựng biểu tượng hoặc nhãn “xanh” có hình thức giống chứng nhận độc lập nhưng không có cơ chế kiểm chứng phù hợp.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp không được quảng bá một yêu cầu vốn đã bắt buộc đối với toàn bộ sản phẩm cùng loại trên thị trường EU như một ưu điểm riêng của sản phẩm. Quy định này nhằm ngăn ngừa việc doanh nghiệp tạo cảm giác sản phẩm có đặc tính vượt trội trong khi trên thực tế chỉ đang tuân thủ nghĩa vụ pháp lý tối thiểu áp dụng cho toàn thị trường.

Cơ quan Thanh tra Người tiêu dùng Đan Mạch cập nhật hướng dẫn cho doanh nghiệp

Để hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện các yêu cầu mới, ngày 4/9/2026, Cơ quan Thanh tra Người tiêu dùng Đan Mạch đã công bố bộ khuyến nghị sửa đổi về tiếp thị môi trường, có hiệu lực cùng ngày với quy định mới, 27/9/2026. Hướng dẫn làm rõ yêu cầu về chứng minh tuyên bố, quảng cáo liên quan đến khí hậu, môi trường và phát triển bền vững, nhãn bền vững, tuyên bố giảm phát thải khí nhà kính và các mục tiêu môi trường trong tương lai.

Cơ quan Thanh tra Người tiêu dùng Đan Mạch khuyến nghị doanh nghiệp sử dụng các tuyên bố càng cụ thể càng tốt, thay vì những thuật ngữ rộng và khó chứng minh. Theo cơ quan này, cách tiếp cận cụ thể vừa giúp doanh nghiệp dễ cung cấp tài liệu chứng minh hơn, vừa giảm nguy cơ người tiêu dùng hiểu sai về tác động môi trường thực tế của sản phẩm.

Đáng chú ý, các quy định mới không chỉ áp dụng đối với sản phẩm và bao bì được sản xuất sau ngày 27/9/2026, mà về nguyên tắc còn áp dụng đối với sản phẩm đã được sản xuất trước thời điểm này nhưng vẫn đang được đưa ra thị trường. Cơ quan bảo vệ người tiêu dùng trong EU đã xây dựng cách tiếp cận chung đối với việc thực thi quy định trong giai đoạn chuyển tiếp đối với hàng hóa đã được sản xuất trước ngày quy định có hiệu lực.

Doanh nghiệp Việt Nam cần rà soát thông tin môi trường trên sản phẩm

Đối với doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu sang Đan Mạch và thị trường EU, các quy định mới có ý nghĩa trực tiếp đối với hoạt động xây dựng thương hiệu, thiết kế bao bì và quảng bá sản phẩm, đặc biệt trong các ngành thực phẩm, đồ uống, dệt may, da giày, đồ gỗ, bao bì, hàng gia dụng và các sản phẩm được giới thiệu là thân thiện với môi trường hoặc có hàm lượng tái chế cao.

Doanh nghiệp cần rà soát các từ ngữ và biểu tượng liên quan đến môi trường được sử dụng trên nhãn hàng, bao bì, catalogue, website, mạng xã hội và các sàn thương mại điện tử. Những tuyên bố như “xanh”, “bền vững”, “thân thiện với môi trường”, “carbon neutral”, “eco” hoặc những thuật ngữ tương tự cần được đánh giá kỹ về cơ sở pháp lý và tài liệu chứng minh trước khi sử dụng tại thị trường Đan Mạch.

Đối với những tuyên bố cụ thể, doanh nghiệp cần lưu giữ dữ liệu có thể kiểm chứng như chứng nhận của bên thứ ba, kết quả thử nghiệm, dữ liệu về nguyên liệu tái chế, tiêu thụ năng lượng, phát thải, vòng đời sản phẩm hoặc các tài liệu kỹ thuật khác phù hợp với nội dung quảng bá. Việc có chứng nhận không đồng nghĩa doanh nghiệp có thể mở rộng nội dung tuyên bố vượt quá phạm vi mà chứng nhận đó thực tế xác nhận.

Các nhà xuất khẩu cũng cần lưu ý đây không phải là quy định riêng của Đan Mạch. Chỉ thị ECGT yêu cầu các nước thành viên EU áp dụng các quy định chuyển đổi từ ngày 27/9/2026, do đó yêu cầu kiểm soát thông tin môi trường sẽ ngày càng có tính thống nhất trên thị trường EU. Ủy ban châu Âu cho biết mục tiêu của quy định là giúp người tiêu dùng có thông tin đáng tin cậy hơn, đồng thời tạo môi trường cạnh tranh công bằng hơn đối với những doanh nghiệp thực sự đầu tư vào cải thiện hiệu quả môi trường.

Trong bối cảnh các yêu cầu về chuyển đổi xanh và tiêu dùng bền vững tại EU ngày càng được siết chặt, doanh nghiệp Việt Nam cần chuyển từ cách quảng bá bằng các khái niệm “xanh” chung chung sang các thông tin cụ thể, đo lường được và có bằng chứng hỗ trợ. Việc chuẩn bị hồ sơ chứng minh ngay từ khâu phát triển sản phẩm, lựa chọn nguyên liệu và thiết kế bao bì sẽ giúp giảm rủi ro pháp lý, đồng thời nâng cao độ tin cậy của sản phẩm khi tiếp cận người tiêu dùng Đan Mạch và EU.